Küresel Big Mac Endeksi verileri, Türkiye’de dışarıda yeme maliyetinin gelirle bağının koptuğunu ortaya koydu. Asgari ücretli için bir hamburger 2-2,5 saatlik çalışmaya denk geliyor.
Küresel Big Mac Endeksi'nin son verileri, Türkiye'deki gıda enflasyonu ve alım gücü kaybını çarpıcı bir tabloyla ortaya koydu. Türkiye, hamburger fiyatlarında dünyanın en pahalı ülkeleri arasına girerken, gelir seviyesi bazında bu ülkelerin oldukça gerisinde kaldı. 330 liraya satılan bir hamburger, asgari ücretle çalışan bir vatandaş için yaklaşık 2-2,5 saatlik bir mesai anlamına geliyor. Aynı ürünü satın almak için ABD'deki bir çalışanın yalnızca yarım saat çalışması yeterli oluyor.
ALIM GÜCÜ VE GELİR DENGESİ BOZULDUTürkiye'de dışarıda yeme-içme maliyetleri, uluslararası karşılaştırmalarda gelirle olan bağının koptuğunu gösteriyor. Kişi başına milli gelirin yaklaşık 18 bin dolar olduğu Türkiye'de bir Big Mac 7,85 dolardan satılıyor. Buna karşılık, kişi başı gelirin 92 bin dolar seviyesinde seyrettiği ABD'de aynı ürün 6,12 dolara alıcı buluyor. 118 bin dolarlık kişi başı gelire sahip İsviçre'de ise fiyat 9,08 dolar seviyesinde. Türkiye, gelir düzeyinin altı kat daha düşük olduğu İsviçre ile benzer fiyat seviyelerine yaklaşarak, küresel ölçekte en pahalı pazarlardan biri haline geldi.
RESTORAN VE EV MALİYETİ ARASINDAKİ UÇURUMSektör temsilcilerinin verileri, evde hazırlanan bir öğün ile restoran fiyatları arasındaki farkın "uçuruma" dönüştüğünü kanıtlıyor. Evde yaklaşık 300-400 liraya mal edilebilen bir yemeğin, restoran menülerinde 3 bin ila 4 bin liraya kadar yükselmesi dikkat çekiyor. Uzmanlar, bu fahiş farkın arkasında yalnızca ham madde fiyatlarının değil; yüksek kira, enerji giderleri, işçilik maliyetleri ve artan kâr marjı beklentilerinin bulunduğunu belirtiyor.
KÜRESEL KIYASLAMADA TÜRKİYE AYRIŞIYORTürkiye, benzer gelir grubundaki Polonya, Güney Afrika ve Mısır gibi ülkelerden fiyat bazında keskin bir şekilde ayrışıyor. Bu ülkeleri fiyat açısından geride bırakan Türkiye; Almanya, İsveç ve İsviçre gibi yüksek gelirli ülkelerin fiyat standartlarına yaklaştı. Uruguay'da kişi başı gelir 24 bin dolar seviyesindeyken ürünün 8,76 dolara satılması, Türkiye'nin düşük gelirle yüksek fiyat sarmalına girdiğini teyit ediyor. Bu durum, vatandaşın fiyat algısının köklü bir şekilde değişmesine neden olurken, dışarıda yemek yemeyi geniş kesimler için bir lüks haline getiriyor.