Gelir İdaresi Başkanlığı, akaryakıt ürünlerindeki ÖTV tahsilat verilerine dair iddiaları yanıtlayarak eşel mobil sisteminin bütçe üzerindeki etkilerini kamuoyuyla paylaştı. İşte detaylar...
Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), son günlerde kamuoyuna yansıyan akaryakıt ürünleri üzerindeki Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) tahsilatına yönelik tartışmalara son noktayı koydu. Kurumdan yapılan resmi açıklamada, küresel piyasalardaki ham petrol dalgalanmalarının yerel enflasyon üzerindeki baskısını azaltmak amacıyla 5 Mart 2026 tarihinde yürürlüğe giren eşel mobil sisteminin mali etkileri detaylandırıldı. Söz konusu mekanizmanın, ÖTV'ye tabi olan ürün grubunun yüzde 96'sından fazlasını kapsadığı vurgulandı.
EŞEL MOBİL SİSTEMİ VE MART AYI TAHSİLAT VERİLERİPiyasalardaki değişimlerin vergi gelirlerine yansımasını analiz eden GİB, Şubat döneminde 44,3 milyar TL olan ÖTV tahsilatının, Mart ayı itibarıyla yüzde 18'lik bir gerileme kaydederek 36,3 milyar TL seviyesine düştüğünü bildirdi. Mart ayındaki bu azalışın temel gerekçesi olarak, kriz etkilerinin henüz tam hissedilmediği 16 Şubat ile 4 Mart tarihleri arasındaki vergilendirme dönemi işaret edildi. 5-15 Mart tarihleri arasında ise ekonomik sarsıntıların derinleşmemesi nedeniyle belirli miktardaki maktu vergi kalemlerinin toplanmasına devam edildiği kaydedildi.
NİSAN AYI ÖNGÖRÜLERİ VE TOPLAM VERGİ KAYBIEkonomik gelişmelerin asıl etkisinin Nisan ayı verilerinde gün yüzüne çıkacağını belirten GİB, 16-31 Mart ve 1-15 Nisan dönemlerini kapsayan tahsilat miktarının 6,9 milyar TL olarak gerçekleştiğini duyurdu. Henüz resmi olarak ilan edilmeyen bu verinin, 15 Mayıs 2026 tarihinde kamuoyuyla paylaşılacağı hatırlatıldı. Yılın ilk dört ayındaki kümülatif tahsilat toplamı 136,8 milyar TL olarak kayıtlara geçerken, 2026 yılı için belirlenen 656,5 milyar TL'lik bütçe hedefinin yakalanabilmesi için yılın geri kalanında 519,7 milyar TL'lik ek gelire ihtiyaç duyulduğu ifade edildi.
GELECEK DÖNEM RİSKLERİ VE GÜNCEL VERGİ ORANLARIVergi kaybının sadece ÖTV ile sınırlı kalmadığına değinilen açıklamada, feragat edilen ÖTV üzerinden hesaplanamayan Katma Değer Vergisi (KDV) kaybına da dikkat çekildi. Mevcut fiyat dengesinin ve düşük vergi oranlarının Aralık ayı sonuna kadar sürmesi halinde, devletin toplam gelir kaybının 600 milyar TL barajını aşacağı öngörülüyor. Güncel uygulamada motorin ile LPG ürünlerinden maktu vergi alınmazken, benzindeki tutar 3,0206 TL seviyesinde korunuyor. 5 Mart 2026 tarihinden bugüne kadar olan süreçte, 86 milyar TL'lik ÖTV ve buna bağlı 17 milyar TL'lik KDV geliri dahil olmak üzere toplam kayıp 100 milyar TL'yi geride bırakmış durumda.