#Ay

İLKHABER-Gazetesi - Ay haberleri, son dakika gelişmeleri, detaylı bilgiler ve tüm gelişmeler, Ay haber sayfasında canlı gelişmelere ulaşabilirsiniz.

2026'nın ilk gökyüzü şöleni için geri sayım başladı: 3 Mart'ta "Kanlı Ay" gökyüzünü süsleyecek Haber

2026'nın ilk gökyüzü şöleni için geri sayım başladı: 3 Mart'ta "Kanlı Ay" gökyüzünü süsleyecek

Gökyüzü meraklılarının kilitlendiği 2026 yılının ilk büyük astronomi olayı için nefesler tutuldu. Mart ayında gerçekleşecek ve "Kanlı Ay" olarak bilinen doğa olayı dünyayı kızıla boyayacak. Peki, bu görsel şölen Türkiye semalarından izlenebilecek mi? Astronomi dünyasının 2026 takviminde işaretlediği en önemli tarihlerden biri olan 3 Mart yaklaşıyor. Güneş, Dünya ve Ay'ın uzay boşluğunda mükemmel bir hizada buluşmasıyla meydana gelecek olan "Tam Ay Tutulması", gökyüzünde eşsiz bir manzaraya sahne olacak. Dünya'nın gölgesinin Ay'ı tamamen kapatmasıyla uydumuzun rengi değişecek ve atmosferik yansımalar nedeniyle Ay, "bakır kırmızısı" bir görünüme bürünecek. GÖKYÜZÜNDE KIZIL ŞÖLEN: EKİPMANSIZ İZLENECEK Halk arasında renginden dolayı "Kanlı Ay" olarak da isimlendirilen bu doğa olayını diğerlerinden ayıran en büyük özellik, izlenebilirliği olacak. Uzmanlar, Ay'ın Dünya'nın tam gölge konisine girmesiyle oluşacak bu hadisenin, son yılların en net ve en uzun süreli tutulmalarından biri olacağını öngörüyor. Hava kirliliğinin düşük olduğu bölgelerde kartpostallık görüntüler oluşturacak olan tutulma, herhangi bir teleskop, dürbün veya "koruyucu filtreye" ihtiyaç duyulmadan çıplak gözle seyredilebilecek. TÜRKİYE'DEKİ GÖZLEMCİLER İÇİN ÜZÜCÜ HABER Amerika kıtasından Avrupa'nın batısına, Afrika'dan Doğu Asya'ya kadar geniş bir coğrafyada heyecanla beklenen bu olay için Türkiye'deki gökbilim meraklılarını üzen bir detay ortaya çıktı. 3 Mart 2026 tarihinde gerçekleşecek tutulma döngüsü sırasında Türkiye'de "gündüz saatleri" yaşanacağı bildirildi. Ay'ın ufuk çizgisinin altında kalması sebebiyle, bu büyüleyici kızıl şölen maalesef Türkiye semalarından "canlı olarak" izlenemeyecek. GÖZLER AĞUSTOS AYINDAKİ İKİNCİ RANDEVUDA Türkiye'deki astronomi tutkunları, 3 Mart'taki tutulmayı ancak uluslararası gözlemevlerinin (Amerika, Avustralya ve Doğu Asya merkezli) yapacağı "canlı yayınlar" üzerinden dijital ortamda takip edebilecek. Ancak gökyüzü takvimi Türk izleyiciler için bitmiş değil. Uzmanlar, bir sonraki büyük randevu için "28 Ağustos 2026" tarihini işaret etti. Bu tarihte gerçekleşecek olan "parçalı Ay tutulması", Türkiye'den de net bir şekilde gözlemlenebilecek.

17 Şubat 2026 halkalı güneş tutulması ne zaman saat kaçta? Türkiye'den izlenebilecek mi? Haber

17 Şubat 2026 halkalı güneş tutulması ne zaman saat kaçta? Türkiye'den izlenebilecek mi?

Gökyüzü sevdalılarının büyük bir merakla beklediği 2026 yılının ilk devasa doğa olayı bugün yaşanıyor. Kamuoyunda ateş çemberi adıyla da bilinen halkalı Güneş tutulmasının tam saati izlenebilecek bölgeler ve ülkemizden görülüp görülmeyeceği konusu tamamen netlik kazandı. İşte bu muhteşem astronomik olaya dair aradığınız tüm detaylar haberimizde yer alıyor. YILIN İLK GÜNEŞ TUTULMASI BUGÜN GERÇEKLEŞİYOR Astroloji ve astronomi meraklılarının günlerdir takvimlerinde işaretlediği o büyük gün geldi çattı. TÜBİTAK tarafından yayımlanan gök olayları yıllığı verilerine göre 2026 yılının en önemli astronomik hadiselerinden biri olan halkalı Güneş tutulması 17 Şubat 2026 Salı günü yaşanıyor. Görsel bir şölen sunacak olan bu doğa olayının tepe noktasına ulaşacağı an ise saat 19.46 olarak hesaplandı. ATEŞ ÇEMBERİ TÜRKİYE SINIRLARINDAN İZLENEBİLECEK Mİ? Milyonlarca vatandaşımız bu eşsiz manzarayı kendi evinin balkonundan veya bahçesinden izleyip izleyemeyeceğini merak ediyor. Ancak astronomi uzmanlarından gelen haberler ülkemizdeki gökyüzü tutkunlarını biraz üzebilir. Bugün gerçekleşecek olan bu görkemli doğa olayı Türkiye coğrafyasından gözlemlenemeyecek. Bu nadir olayın tam anlamıyla izlenebileceği tek kıta Antarktika olacak. Bununla beraber kısmi tutulma evreleri Arjantin ve Şili topraklarının en güney uçları ile Güney Afrika Cumhuriyeti Mozambik ve Madagaskar gibi Afrika kıtasının güney bölgelerinden rahatlıkla takip edilebilecek. HALKALI GÜNEŞ TUTULMASI NEDİR NASIL OLUŞUR? Bir Güneş tutulması temel olarak Ay küresinin Dünya ile Güneş arasına girerek ışığı engellemesi sonucu ortaya çıkar. Ancak bugünkü olayı özel kılan şey halkalı yani ateş çemberi formunda olmasıdır. Ay yörüngesi gereği Dünya gezegenine en uzak konumundayken Güneş ile aynı hizaya geldiğinde yıldızımızın devasa diskini tamamen kapatmayı başaramaz. Ortada karanlık bir daire ve etrafında parlak bir ateş çemberi kalır. Gökbilimciler bu muazzam hizalanmayı halkalı tutulma olarak adlandırır ve bu durum her yıl gerçekleşmeyen oldukça ender bir görsel şölen sunar. GÖK OLAYLARINI GÜVENLE İZLEME YOLLARI NELERDİR? Tutulma rotasında bulunan şanslı kişilerin bu olayı izlerken göz sağlıklarına son derece dikkat etmeleri gerekiyor. Güneş ışınlarına doğrudan bakmak kalıcı göz hasarlarına yol açabileceği için standart güneş gözlükleri bu korumayı sağlamada kesinlikle yetersiz kalıyor. Uzmanlar gökyüzündeki bu şöleni izlemek isteyenlerin mutlaka özel sertifikalı Güneş filtreleri kullanmalarını tavsiye ediyor. En güvenli alternatif yöntem ise bir karton kutu ve beyaz kağıt yardımıyla hazırlanan iğne deliği projeksiyonu sayesinde Güneş yansımasını kağıt üzerinde izlemektir. Parçalı örtülme evrelerinde hava yavaşça karararak adeta akşamüstü hissi yaratacak ve bu deneyimi çok daha mistik bir hale getirecek.

Ocak ayının ilk süper ayı ve meteor yağmuru aynı anda görülecek Haber

Ocak ayının ilk süper ayı ve meteor yağmuru aynı anda görülecek

Ocak ayı, gökyüzünde nadir görülen bir buluşmaya ev sahipliği yapıyor. Yılın ilk "Süper Ay"ı ile "Quadrantid" meteor yağmuru aynı tarihlerde gerçekleşecek. Amerikan Meteor Derneği verilerine göre, meteor yağmurunun en yoğun olduğu anlar Cuma gecesi ve Cumartesi sabahı yaşanacak. Ancak bu görsel şölen, Süper Ay'ın parlak engeliyle karşılaşacak. Normal şartlarda karanlık bir gökyüzünde saatte yaklaşık 25 meteor görülebilirken, Cumartesi günü zirve yapacak Süper Ay'ın yaydığı güçlü ışık nedeniyle bu sayının saatte 10'un altına düşmesi bekleniyor. New Jersey'deki Liberty Bilim Merkezi Planetaryum Müdürü Mike Shanahan durumu, "Meteor yağmurunun keyfini çıkarmanın en büyük düşmanı dolunaydır" sözleriyle özetledi. 2026 SONUNA KADAR SON SÜPER AY NASA verilerine göre Süper Ay, dolunayın yörüngesinde Dünya'ya en yakın olduğu noktada gerçekleşiyor. Bu olay sırasında Ay, yılın en sönük dolunayına kıyasla yüzde 14 daha büyük ve yüzde 30 daha parlak görünüyor. Ekim ayında başlayan dört aylık Süper Ay serisi, bu Cumartesi gecesi sona erecek. Gökyüzü gözlemcileri için bu fırsat kaçırılmamalı; zira 2026 yılının sonuna kadar başka bir Süper Ay gerçekleşmeyecek. NASIL İZLENMELİ? Her iki doğa olayı da özel bir ekipman gerektirmeden izlenebilecek. Süper Ay gece boyunca her yerden görülebilirken, Quadrantid meteor yağmuru özellikle Kuzey Yarımküre'den takip edilebilecek. Kaliforniya Bilimler Akademisi'nden Jacque Benitez, meteorları yakalamak isteyenlere şu tavsiyelerde bulundu: Şehir ışıklarından uzaklaşın. Ayın parlaklığı sahneyi tamamen ele geçirmeden, erken akşam saatlerinde "ateş toplarını" izlemeyi deneyin. Pazar günü şafak sökmeden önceki erken saatleri değerlendirin. Gözlerinizin karanlığa alışması için telefon ekranına bakmaktan kaçının. UZAY ENKAZINDAN GÖRSEL ŞÖLENE Meteor yağmurları, Dünya'nın yoğun kozmik enkaz bulutlarının içinden geçmesiyle oluşuyor. "Kayan yıldız" olarak bilinen bu olay, uzay kayalarının atmosfere girip yanmasıyla meydana geliyor. Quadrantidler, 2003 EH1 asteroidinden kalan parçalardan oluşuyor ve adını artık kullanılmayan bir takımyıldızdan alıyor. Gökyüzü takvimine göre bir sonraki büyük meteor yağmuru olan Lyrids'in (Çalgı) Nisan ayında gerçekleşmesi bekleniyor.

Yılın en büyük ve en parlak süper ayı 5 Kasım gecesi gökyüzünde Haber

Yılın en büyük ve en parlak süper ayı 5 Kasım gecesi gökyüzünde

Kasım ayında gökyüzü, alışılmadık bir parlaklığa sahne olacak. Bu yılki "Kunduz Ayı" dolunayı, Ay’ın yörüngesinde Dünya’ya en fazla yaklaştığı noktada (perigee) meydana geliyor. Bu özel çakışma, 2025 yılının en büyük ve en parlak süper ayını oluşturacak. Astronomların açıklamalarına göre, 5 Kasım Çarşamba akşamı yılın en dikkat çekici gökyüzü olaylarından biri yaşanacak. Gözlemciler, Ay'ı normalden daha parlak ve daha büyük bir formda görecek. SÜPER AY TAM OLARAK NEDİR? "Süper ay" terimi, dolunay evresinin, Ay'ın Dünya'ya en yakın konuma ulaştığı an ile çakışması durumunu tanımlamak için kullanılıyor. Ay’ın yörüngesi eliptik (tam dairesel değil) olduğundan, Dünya'ya olan mesafesi sürekli değişiyor. Bu iki astronomik an (dolunay ve perigee) aynı zamana denk geldiğinde "süper dolunay" gözlemleniyor. NASA verilerine göre, bir süper dolunay, yıl içindeki en sönük dolunaya kıyasla yüzde 30’a kadar daha parlak ve yüzde 14’e kadar daha büyük görünebilme kapasitesine sahip. Bu terim, ilk olarak 1979 yılında astrolog Richard Nolle tarafından kullanılmıştır. ÇIPLAK GÖZLE NASIL İZLENECEK? Oksijen tarafından derlenen bilgilere göre, Kasım süper ayı 5 Kasım Çarşamba günü Türkiye Saati ile 16.20’de tam dolunay evresine ulaşacak. Süper Ay'ın en belirgin ve etkileyici hali ise Çarşamba akşamı, gün batımının hemen ardından gözlemlenebilecek. Bu gökyüzü olayını izlemek için teleskop veya herhangi bir özel ekipmana gerek duyulmuyor. Havanın açık olması ve ufku net görebilen bir konumda bulunmak, manzarayı çıplak gözle izlemek için yeterli olacak. Ancak Michigan Eyalet Üniversitesi Abrams Planetaryumu Direktörü Shannon Schmoll, Ay’ın büyüklüğündeki bu değişimin çıplak gözle kolayca fark edilemeyebileceğini belirtti. Schmoll, "Değişim en çok, önceki dolunay fotoğraflarıyla karşılaştırıldığında anlaşılır" şeklinde konuştu. GELGİTLER ÜZERİNDE ETKİSİ OLACAK MI? Ay’ın Dünya’ya normalden daha fazla yaklaşması, gezegenimiz üzerindeki yerçekimi etkisini de bir miktar artırıyor. Bu durumun gelgitleri normalden biraz daha yükseltmesi bekleniyor. Ancak bilim insanları, bu farkın dramatik düzeylerde olmayacağını vurguluyor. Lowell Gözlemevi’nden gökbilimci Lawrence Wasserman, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, “Etkisi çoğu kıyı bölgesinde fark edilmeyecek kadar küçük” ifadelerini kullandı. 2025'İN SON SÜPER AYI ARALIK'TA Kasım ayındaki bu görsel şöleni kaçıracak olan gökyüzü meraklıları için bir fırsat daha olacak. 2025 yılının son süper dolunayı, 6 Aralık’ta gökyüzünde yükselecek.

ODTÜ’nün yerli keşif araçları “CHERI” 2029’da Ay’a gidiyor Haber

ODTÜ’nün yerli keşif araçları “CHERI” 2029’da Ay’a gidiyor

Orta Doğu Teknik Üniversitesi tarafından yüzde 80 oranında yerli olarak üretilen "CHERI" isimli iki gezici keşif aracı (rover), 2029 yılında aya gönderilecek. Ay'ın güney kutbundaki zorlu yüzey şartlarında görev yapacak olan keşif aracı yapay zeka desteğiyle yüzeyin üç boyutlu haritasını çıkaracak. ODTÜ'NÜN YERLİ AY KEŞİF ARAÇLARI "CHERI" GÖRÜCÜYE ÇIKTI Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) geliştirdiği yerli ürünlerle TEKNOFEST İstanbul’da yerini aldı. Yüzde 80 oranında yerliliğe sahip "CHERI" isimli iki gezici keşif aracı (rover), Ay'ın güney kutbundaki zorlu yüzey şartlarında görev yapacak, yapay zeka desteğiyle yüzeyin üç boyutlu haritasını çıkaracak. "CHERI" isimli proje kapsamındaki iki mikro keşif aracı, birbirleriyle etkileşimli şekilde Ay'ın güney kutbunda bilimsel veri toplayacak. Analizler gerçekleştirecek ve yapay zeka desteğiyle kendi rotalarını otonom şekilde belirleyip üç boyutlu haritalandırma yapabilecek. 2029 yılında Çin’den aya gönderilecek. REKTÖR YOZGATLIGİL: "DÜNYADA BİR İLK OLACAK" Keşif aracından bahseden Orta Doğu Teknik Üniversitesi rektörü Prof. Dr. Ahmet Yozgatlıgil, "Türkiye son yıllarda milli uzay programı kapsamında birçok hedefi kararlıkla ilerliyor. Bu hedefler arasında insanlı ilk uzay görevini gerçekleştirdi. Türkiye ve 2 astronotumuz ve yer çekimsiz ortamda araştırmalar yaptı. Biz de Orta Doğu Teknik Üniversitesi olarak bilim sayfamızın hedefleri kapsamında Çin uzay ajansıyla işbirliği kapsamında bir projenin içerisindeyiz. Bu 2029 yılında Çin'in 2 adet yüzey aracını Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nin öğrencileri ve öğretim üyeleri gerçekleştirecek. Bu yapay zekayı birbirlerini destekleyen birbiriyle haberleşen bir ayın en zorlu pozisyonunda şartlarında görev yapacak. Yani ayın güney kutbunda eksi 160 dereceyle artı 80 derece arasında görev yapacak yüzeyde veri toplayacak. Yüzeyin haritasını çıkaracak bir sistem, bir aslında robotlar sistemi bu dünyada ilk kez bir ülke 2 adet roverı birbiriyle haberleşecek şekilde aya gönderiyor. Biz de 50'ye yakın öğretim üyesi ve öğrencimizle bu projenin içinde yer alıyoruz. Bu projedeki geliştirecek tabii ki robot tamamen bizim öğretim üyelerimiz tarafından tasarlandı ve bu yapay zeka destekli bir sistem. Birbiriyle haberleşen ve bu misyonun tamamen çok kritik bir parçası. Uluslararası bir yarışmayla seçildi. Orta Doğu Teknik Üniversitesi bu yarışmayı kazanarak bunun tasarımı hak kazandı. Buradaki işte gördüğünüz tekerlekleri olsun sensörler olsun. Bunlar tamamen bizim tarafımızdan Yerli olarak tasarlanıyor. Yüzde 80’nin üzerinde yerlilik oranı var" dedi. AY'IN YÜZEYİNE TÜRKİYE'NİN İMZASINI ATACAĞIZ" Yozgatlıgil, "Aslında biliyorsunuz uzay teknolojileri her zaman dünyadaki yaşamını destekler. Bu uzaya gönderildi. 2029 yılında doğrudan görüntüleri dünyaya aktaracak, o bölgenin yani daha önce çok az keşfedilmiş bu bölgenin haritasını kameralarıyla çıkaracak. Bu da ileride o bölgelerdeki minerallerin işte su kaynaklarını keşfi noktasında da çok önemli. Veriyi dünyaya gönderecek tabii bunun yanında bu robotlar bu ekstreim. Yani en zor şartlarda görev yaptığı için dünyada da işte yine zorlu coğrafyalarda afet şartlarında görev yapabilecek. Oralardan görüntüler aktarabilecek. Arama kurtarma çalışmalarında ya da savunma sanayimiz de fayda sağlayacak. Ayın yüzeyine ayak basacak bir sistem bu. Ayın yüzeyine Türkiye’nin imzasını atacağız. Türkiye kendi uzay aracını da aya gönderecek. Bizde üniversite olarak burada önceden hazırlık yapıyoruz" diye konuştu.

ABD'den fırlatılan "Blue Ghost" uzay aracı Ay'a iniş yaptı Haber

ABD'den fırlatılan "Blue Ghost" uzay aracı Ay'a iniş yaptı

Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) ve özel uzay şirketi Firefly Aerospace tarafından 15 Ocak 2025’te fırlatılan Blue Ghost (Mavi Hayalet) uzay aracı, TSİ 11.34’te Ay’ın yüzeyine başarılı bir şekilde iniş yaptı. Bu tarihi olay, Ay’a inişi tamamen başarılı şekilde tamamlayan ilk özel şirketin Firefly Aerospace olmasıyla bir ilke imza attı. Teksas’taki uzay merkezinden yönetilen görev, "Gökyüzündeki Hayalet Sürücüler" operasyonu olarak adlandırıldı. TARİHİ BİR BAŞARI: "BAŞARDINIZ, AY’DAYIZ!" Yaklaşık 2 haftadır Ay yörüngesinde dolaşan Blue Ghost, iniş sırasında hem kontrol merkezinde hem de izleyiciler arasında büyük heyecan yarattı. Görevli mühendislerden biri, "Başardınız, Ay’dayız!" sözleriyle inişin başarıyla tamamlandığını duyurdu. Uzay aracının içerisinde, Ay yüzeyinde çeşitli bilimsel görevlerde kullanılmak üzere 10 farklı cihaz bulunuyor. Bu cihazlar arasında toprak analizörü, bilgisayarlar ve navigasyon sistemleri yer alıyor. "APOLLO SONRASI AY'A İNİŞ BÜYÜK BİR FIRSAT SUNUYOR" ABD’li uzay araştırmacısı Dr. Simeon Barber, özel sektörün Ay’a iniş yapmasının uzay keşfi açısından büyük bir dönüm noktası olduğunu belirtti: "İnsanların Ay’a son ayak basışı 19 Aralık 1972’de Apollo 17 görevi sırasında gerçekleşti. Ancak o görev bir ‘dokun ve git’ göreviydi. Apollo sonrası Ay’ın yüzeyine inmek unutulmuş ve pahalı bir teknolojiydi. Bugün özel bir şirketin Ay’ın belirli bir bölümüne inmesi, daha sonra geri kalanını keşfetmek için büyük bir fırsat oluşturuyor." ÖZEL ŞİRKETLER ARASINDA AY’A İNİŞTE BİR İLK Tarihte, özel bir şirketin Ay’a uzay aracı gönderme girişimi ilk kez 2024 yılında Astrobotic Technology şirketi tarafından gerçekleştirilmişti. Ancak bu operasyon başarısızlıkla sonuçlanmış, araç dünyaya geri döndürülerek Pasifik Okyanusu’na düşürülmüştü. Bu kez Firefly Aerospace, Ay’a başarılı inişiyle uzay yarışında özel sektör için yeni bir sayfa açtı. Firefly’ın başarısı, özel şirketlerin uzay keşiflerinde NASA ve diğer devlet ajanslarıyla rekabet edebileceğini gösteren önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Kırıkkale'de "Gökyüzü Gözlem" etkinliği: öğrenciler Ay'ı teleskopla inceledi Haber

Kırıkkale'de "Gökyüzü Gözlem" etkinliği: öğrenciler Ay'ı teleskopla inceledi

Kırıkkale Belediyesi tarafından Bilim Merkezi'nde düzenlenen "gökyüzü gözlem" etkinliği, öğrenci ve velilerden büyük ilgi gördü. Etkinlik kapsamında yüzlerce katılımcı, dolunayın büyüleyici görüntüsünü teleskopla yakından inceleme fırsatı buldu. Teleskop başında uzun kuyruklar oluşturan katılımcılar, heyecanla Ay'ın yüzeyindeki detayları gözlemledi. Gece yarısına kadar süren etkinlikte çocuklara balon, velilere ise çeşitli hediyeler verildi. "KATILIM OLDUKÇA YOĞUNDU" Belediye Başkanı Ahmet Önal, etkinlik sonrası yaptığı açıklamada, katılımın yoğunluğuna dikkat çekti. Önal, "Bugün burada anneler, babalar ve çocuklarımızla birlikte bir 'bilim gecesi' düzenledik. Çocuklarımız Ay'ı gözlemledi, kraterleri inceledi. Yüzlerce öğrencimiz buradaydı. Ayrıca bir bilim gösterisi de gerçekleştirdik. Etkinliğin düzenlenmesinde emeği geçen öğretmenlerimize ve katkı sağlayan herkese teşekkür ediyorum. Harika bir gündü, devamı da gelecek," ifadelerini kullandı. VELİLERDEN TEŞEKKÜR Etkinliğe çocuklarıyla katılan Salih Uçu, "Çocuklar Ay’ı görmek için çok hevesliydi. Biz de bu fırsatı kaçırmak istemedik. Kraterleri görmek oldukça etkileyiciydi. Belediye başkanımıza teşekkür ederiz," şeklinde konuştu. Esma Uçu ise, "Ay’ın üzerindeki kraterleri görmek inanılmazdı. Böyle bir deneyim yaşamak çok güzeldi," diye duygularını paylaştı. ETKİNLİK HEM ÖĞRETİCİ HEM EĞLENCELİ OLDU Etkinliğin faydalı geçtiğini belirten Şeyma Aydoğdu, "Bugünkü gözlem etkinliği hem çocuklar hem de veliler için çok öğretici oldu," dedi.

logo
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.