NATO üyeleri savunma harcamalarını 2035’e kadar GSYH’nin yüzde 5’ine çıkarma sözü verdi
Hollanda'nın Lahey kentinde toplanan NATO liderleri, ittifakın savunma kabiliyetini güçlendirmek için tarihi bir karara imza attı. Yayınlanan sonuç bildirgesinde, üye ülkelerin 2035 yılına kadar yıllık savunma ve güvenlik harcamalarını Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'larının (GSYH) yüzde 5'ine çıkarma taahhüdünde bulunduğu açıklandı.
HEDEF 2035: GSYH'NİN %3,5'İ SAVUNMAYA, %1,5'İ GÜVENLİĞE
NATO üyesi ülkeler, Lahey’de düzenlenen zirvede savunma bütçelerini 2035 yılına kadar GSYH’nin %5’i seviyesine çıkarma sözü verdi.
Zirvenin sonuç bildirgesinde, bu taahhüdün temel savunma gereksinimleri için her yıl GSYH’nin en az %3,5’i oranında yatırım yapılmasını içereceği belirtildi.
Ayrıca, kritik altyapının korunması, savunma sanayi temelinin güçlendirilmesi ve diğer güvenlik harcamaları için de GSYH’nin %1,5’ine kadar bütçe ayrılması öngörülüyor.
Bildirgenin tam metni şöyle:
1. Kuzey Atlantik İttifakı Devlet ve Hükümet Başkanları olarak bizler, tarihteki en güçlü İttifak olan NATO'ya ve transatlantik bağa olan bağlılığımızı bir kez daha teyit etmek üzere Lahey'de toplanmış bulunuyoruz. Washington Antlaşması'nın 5. Maddesinde yer alan kolektif savunmaya olan sarsılmaz bağlılığımızı bir kez daha teyit ediyoruz- birine yapılan saldırı hepsine yapılmış sayılır. Bir milyar vatandaşımızı koruma, İttifakı savunma ve özgürlük ve demokrasimizi muhafaza etme kararlılığımızda birlik ve kararlılık içindeyiz.
2. Başta Rusya'nın Avrupa-Atlantik güvenliğine yönelik uzun vadeli tehdidi ve süregelen terörizm tehdidi olmak üzere derin güvenlik tehditleri ve zorlukları karşısında birleşen Müttefikler, Washington Antlaşması'nın 3. Maddesi uyarınca bireysel ve kolektif yükümlülüklerimizi yerine getirmek üzere 2035 yılına kadar GSYİH'nin %5'ini temel savunma gereksinimlerinin yanı sıra savunma ve güvenlikle ilgili harcamalara yatırmayı taahhüt etmektedir. Yatırımlarımız, üç temel görevimiz olan caydırıcılık ve savunma, kriz önleme ve yönetimi ile işbirliğine dayalı güvenlik doğrultusunda caydırıcılık ve savunma için gereken kuvvetlere, kabiliyetlere, kaynaklara, altyapıya, savaşa hazır olma durumuna ve esnekliğe sahip olmamızı sağlayacaktır.
3. Müttefikler bu %5'lik taahhüdün iki temel savunma yatırımı kategorisini içereceği konusunda mutabıktırlar. Müttefikler 2035 yılına kadar NATO savunma harcamalarının üzerinde mutabık kalınan tanımı temelinde GSYİH'nın en az %3.5'ini temel savunma ihtiyaçlarına kaynak sağlamak ve NATO Yetenek Hedeflerini karşılamak için tahsis edeceklerdir. Müttefikler bu hedefe ulaşmak için güvenilir ve aşamalı bir yol gösteren yıllık planlar sunmayı kabul ederler. Müttefikler, diğerlerinin yanı sıra kritik altyapımızı korumak, ağlarımızı savunmak, sivil hazırlığımızı ve dayanıklılığımızı sağlamak, inovasyonu serbest bırakmak ve savunma sanayi tabanımızı güçlendirmek için yıllık olarak GSYİH'nın %1.5'ine kadar harcama yapacaklardır. Bu plan kapsamındaki harcamaların gidişatı ve dengesi, stratejik ortam ve güncellenmiş Yetenek Hedefleri ışığında 2029 yılında gözden geçirilecektir. Müttefikler, güvenliği bizim güvenliğimize katkıda bulunan Ukrayna'ya destek sağlamaya yönelik kalıcı egemen taahhütlerini teyit ederler ve bu amaçla, Müttefiklerin savunma harcamaları hesaplanırken Ukrayna'nın savunmasına ve savunma sanayisine yönelik doğrudan katkılar da dâhil edilecektir.
4. Transatlantik savunma sanayi işbirliğini hızla genişletme ve kolektif güvenliğimizi ilerletmek için gelişen teknoloji ve inovasyon ruhundan yararlanma yönündeki ortak kararlılığımızı bir kez daha teyit ediyoruz. Müttefikler arasındaki savunma ticareti engellerini ortadan kaldırmak için çalışacağız ve savunma sanayi işbirliğini teşvik etmek için ortaklıklarımızdan yararlanacağız.
5. Hollanda Krallığı tarafından bizlere gösterilen cömert misafirperverlik için şükranlarımızı sunarız. Bir sonraki toplantımızı 2026'da Türkiye'de ve ardından Arnavutluk'ta yapmayı sabırsızlıkla bekliyoruz.
