Süresiz nafakada tarihi karar! AYM iptal etti, şimdi ne olacak?
Türkiye'de uzun yıllardır tartışma konusu olan süresiz nafaka uygulamasında önemli bir dönüm noktasına gelindi. Anayasa Mahkemesi (AYM), boşanma sonrası yoksulluk nafakasının "süresiz" olarak bağlanmasını öngören düzenlemeyi iptal etti. Kararın ardından gözler, yeni düzenleme için TBMM'nin atacağı adımlara çevrildi.
AYM'den oy çokluğuyla iptal kararı
Antalya 12. Aile Mahkemesi'nin başvurusu üzerine konuyu değerlendiren AYM Genel Kurulu, Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinde yer alan "süresiz olarak nafaka isteyebilir" hükmünü oy çokluğuyla iptal etti. Yüksek Mahkeme, yeni yasal düzenleme yapılabilmesi için kararın yürürlüğe girişini 9 ay erteledi.
Mevcut nafakalar hemen kalkmayacak
Kararın ardından en çok merak edilen konu mevcut nafaka ödemelerinin akıbeti oldu. Hukukçulara göre AYM'nin iptal kararı mevcut nafaka kararlarını otomatik olarak sona erdirmiyor. Mahkeme tarafından verilmiş ve kesinleşmiş nafaka kararları yürürlükte kalmaya devam edecek. Nafaka yükümlülerinin ödemeleri tek taraflı olarak durdurması mümkün olmayacak.
9 aylık geçiş sürecinde ne olacak?
AYM'nin verdiği 9 aylık süre boyunca mevcut kanuni düzenleme uygulanmaya devam edecek. Bu nedenle nafaka ödemeleri sürecek. Ancak taraflar, ekonomik koşulların değişmesi, nafaka alacaklısının yeniden evlenmesi veya yoksulluk durumunun ortadan kalkması gibi nedenlerle nafakanın azaltılması ya da kaldırılması için mahkemeye başvurabilecek.
Geçmişte ödenen nafakalar geri alınabilecek mi?
Uzmanlara göre AYM'nin iptal kararları geriye dönük uygulanmıyor. Bu nedenle daha önce mahkeme kararlarına dayanılarak ödenen nafakaların geri talep edilmesi mümkün görünmüyor. Kararın etkisi geçmişten çok geleceğe yönelik olacak.
Yeni nafaka sistemi nasıl olacak?
Anayasa Mahkemesi yeni sistemin nasıl olacağına ilişkin bir düzenleme yapmadı. Bu konuda son sözü TBMM söyleyecek. Hukuk çevrelerinde evlilik süresi, tarafların yaşı, gelir durumu, çalışma gücü, çocukların bakımı ve ekonomik bağımlılık gibi kriterlerin dikkate alınacağı süreli veya kademeli bir nafaka modelinin gündeme gelebileceği değerlendiriliyor.
Adalet Bakanı'ndan açıklama
Adalet Bakanı Akın Gürlek, AYM'nin kararını "adalet ve hakkaniyet ilkeleri adına son derece kıymetli" olarak değerlendirdi. Gürlek, bir tarafı ömür boyu yükümlülük altında bırakmayacak, dengeli ve adil bir nafaka sistemine yönelik yeni düzenlemenin Meclis'e sunulacağını açıkladı.
Süresiz nafaka tamamen kalktı mı?
Uzmanlar, kamuoyunda oluşan bazı yanlış algılara dikkat çekiyor. Karar tüm nafaka türlerini kapsamıyor. Tedbir nafakası ve çocuklar için ödenen iştirak nafakası uygulamaları devam edecek. İptal edilen düzenleme yalnızca boşanma sonrası bağlanan yoksulluk nafakasındaki "süresiz" ibaresiyle ilgili.
Sonuç olarak, AYM'nin kararıyla süresiz nafaka dönemi sona erme sürecine girdi. Ancak mevcut nafaka ödemeleri devam edecek ve yeni sistemin ayrıntıları önümüzdeki 9 ay içinde TBMM tarafından hazırlanacak düzenlemeyle netleşecek.
