Tarladan acil çağrı: Destek kısa sürede gelmezse üretim zorlaşacak
Türkiye’de tarımsal üretimin sürdürülebilirliği her geçen gün daha fazla önem kazanırken, çiftçilerin karşı karşıya kaldığı ekonomik ve iklim kaynaklı sorunlar üretimde ciddi baskı oluşturuyor. Son yıllarda çiftçiler hem iklim koşullarından kaynaklanan sorunlarla hem de girdi fiyatlarındaki artışlarla mücadele ediyor. Artan maliyetler ve finansmana erişimde yaşanan sıkıntılar, üretimin devamlılığını tehdit ediyor.
Özellikle SGK borcu bulunan çiftçilere kredi verilmemesi uygulaması, üreticinin finansmana erişimini zorlaştırarak tarımsal üretimin sürdürülebilirliğine zarar veriyor. Üretim sezonunun kritik dönemlerinde nakit akışına ihtiyaç duyan çiftçiler, bu engel nedeniyle tarlasında planladığı yatırımı gerçekleştiremiyor. Bu nedenle destek ödemelerinin bugünlerde yapılması, çiftçiye adeta nefes aldıracak bir adım olarak görülüyor. Çiftçinin üretimde maliyetlerinin düşmesi ve faiz yükü altında ezilmemesi için bu zor günlerde yanında olunması gerektiği vurgulanıyor.
Türkiye Ziraat Odaları Birliği’nin (TZOB) verileri de girdi fiyatlarındaki artış tablosunu net biçimde ortaya koyuyor. Son bir yılda gübre fiyatlarının yüzde 26 ila 40, mazot fiyatlarının yüzde 22, yem fiyatlarının yüzde 30 ila 33, zirai ilaç maliyetlerinin ise yüzde 36 oranında arttığı belirtiliyor. Girdi kalemlerindeki bu yükseliş karşısında çiftçinin ne yapacağını şaşırmış durumda olduğu ifade ediliyor. Artan maliyetlerin ürün fiyatlarına aynı oranda yansımamasının üreticinin gelir-gider dengesini kurmakta zorlandığı vurgulanıyor.
Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan da konuyla ilgili yaptığı değerlendirmede, çiftçilerin çok yönlü bir krizle mücadele ettiğini belirtti. Doğan, özellikle iklim koşullarının üretim planlamasını zorlaştırdığını ifade ederek, “Son yıllarda mevsim normallerinin üzerinde seyreden sıcaklıklar, ani don olayları ve düzensiz yağışlar ürün veriminde ciddi kayıplara yol açtı. Bazı bölgelerde kuraklık nedeniyle rekolte düşerken, bazı alanlarda aşırı yağışlar ekili alanlara zarar verdi. Çiftçi artık ne zaman ekim yapacağını, ne zaman hasat alacağını öngörmekte zorlanıyor” dedi.
İklim değişikliğinin yalnızca verimi değil, maliyeti de artırdığını vurgulayan Doğan, sulama ihtiyacının artmasıyla birlikte enerji ve su giderlerinin yükseldiğini, zararlı ve hastalık baskısının çoğalması nedeniyle zirai ilaç kullanımının arttığını dile getirdi.
Doğan, “Bir yandan doğal afetlerle mücadele ediyoruz, diğer yandan artan girdi fiyatlarıyla ayakta kalmaya çalışıyoruz. Bu şartlar altında üretimi sürdürmek her geçen gün daha zor hale geliyor” ifadelerini kullandı.
Desteklerin zamanında ödenmesinin büyük önem taşıdığını dile getiren Doğan, “Destekler en kısa sürede ve tek seferde ödenmeli. Bu sağlanırsa tarımsal üretimde devamlılığa ciddi katkı sağlanır. Parça parça yapılan ödemeler çiftçinin planlama yapmasını zorlaştırır. Oysa üretici önünü görmek, borcunu kapatmak ve yeni sezona hazırlanmak istiyor” diye konuştu.
Uzmanlar ve sektör temsilcileri, tarımsal üretimin stratejik bir alan olduğuna dikkat çekerek, çiftçiye sağlanacak güçlü ve zamanında desteklerin yalnızca üreticiyi değil, gıda arz güvenliğini de koruyacağını belirtiyor. Çiftçinin üretimde kalması, hem ekonomik istikrar hem de toplumun sağlıklı ve uygun fiyatlı gıdaya erişimi açısından hayati önem taşıyor.
